برای مبل چه متراژی پارچه مناسب است؟

بررسی مدل به مدل؛ برای هر سبک مبل چند متر پارچه میخواد؟

خرید پارچه مبلی، شبیه به خرید لباس برای یک بدن نیست؛ شبیه به مهندسیِ سازه برای یک ساختمان است. وقتی وارد مغازه‌ای می‌شوید که پارچه‌هایی با متری ۵۰۰ هزار تا ۵ میلیون تومان دارد، اشتباه در محاسبه حتی “یک متر” می‌تواند میلیون‌ها تومان به شما ضرر بزند. اگر کمتر بخرید، ممکن است طاقه پارچه تمام شود و مبلتان ناقص بماند؛ اگر زیاد بخرید، پولتان تبدیل به تکه پارچه‌ای بی‌استفاده در کمد می‌شود. سوال اصلی و همیشگی این است: مبل چند متر پارچه میخواد و چرا اعدادی که فروشندگان می‌دهند با هم متفاوت است؟

در این مقاله تخصصی، ما از کلی‌گویی فاصله می‌گیریم. ما نمی‌گوییم “حدود ۲۰ متر”. ما آناتومی مبل را تشریح می‌کنیم. ما بررسی می‌کنیم که قوسِ دسته مبل، عمقِ لمسه‌دوزی، جهتِ خواب مخمل و حتی پهنای نوار مغزی‌دوزی چگونه معادلات را تغییر می‌دهند. اگر می‌خواهید مثل یک استادکار رویه‌کوب فکر کنید و دقیق‌ترین پاسخ را برای سوال مبل چند متر پارچه میخواد پیدا کنید، این راهنمای جامع برای شما نوشته شده است.

آناتومی پارچه؛ متغیرهای پنهان در محاسبه

قبل از اینکه سراغ عدد و رقم برویم، باید ۳ متغیر حیاتی را که محاسبات را زیر و رو می‌کنند بشناسید. بدون دانستن این‌ها، هر عددی غلط است.

۱. عرض پارچه (استاندارد جهانی در برابر استثناها)

۹۰ درصد فرمول‌های محاسبه متراژ بر اساس عرض ۱.۴۰ متر (۱۴۰ سانتی‌متر) است. پارچه‌های ترک، چینی و ایرانی اکثراً همین عرض را دارند.

• نکته انحرافی: برخی پارچه‌های پرده‌ای یا ملحفه‌ای که گاهی برای مبل استفاده می‌شوند، عرض ۲ یا ۳ متر دارند. اگر پارچه عرض ۳ متر خریدید، تمام اعدادی که در این مقاله می‌خوانید را باید نصف کنید. اما پیش‌فرض ما در پاسخ به اینکه مبل چند متر پارچه میخواد، همان عرض ۱۴۰ سانت است.

۲. جهت خواب و راهِ پارچه (Railroading)

این فنی‌ترین بخش کار است. پارچه‌ها دو حالت دارند:

• راه‌دار (Up the Bolt): طرح پارچه طوری است که باید به صورت عمودی برش بخورد. در این حالت مصرف پارچه بیشتر است چون محدودیت برش داریم.
• بی‌راه (Railroaded): می‌توان پارچه را ۹۰ درجه چرخاند و استفاده کرد (معمولاً در پارچه‌های ساده و گونی‌بافت). این حالت پرت پارچه را کم می‌کند.
• خواب مخمل: اگر پارچه مخمل یا جیر است، تمام قطعات باید به یک سمت (معمولاً به سمت پایین) برش بخورند تا سایه‌روشن نشود. این یعنی نمی‌توانیم تکه‌ها را در هم قفل کنیم و مصرف بالا می‌رود.

۳. تکرار طرح (Pattern Repeat)

اگر پارچه گل‌دار یا هندسی انتخاب کردید، باید “تکرارِ گُل” را اندازه بگیرید. اگر فاصله تکرار هر گل ۳۰ سانتیمتر باشد، شما برای هر برش باید ۳۰ سانتیمتر پارچه اضافه در نظر بگیرید تا گل‌ها دقیقاً وسط مبل بیفتند.

کالبد شکافی و محاسبه متراژ پارچه مبل کلاسیک و استیل

وقتی صحبت از متراژ پارچه مبل کلاسیک می‌شود، ما با مبلی طرف هستیم که “کلافِ چوبی” یا “اسکلتِ نمایان” دارد. برخلاف مبل راحتی، اینجا پارچه کل مبل را نمی‌پوشاند، بلکه در قاب‌های چوبی قرار می‌گیرد. اما فریب نخورید؛ مبل‌های استیل معمولاً تعداد نشیمن بیشتری دارند (۹ نفره) و صندلی‌های میزبان هم به آن‌ها اضافه می‌شود.

آنالیز دقیق ست ۹ نفره استیل (۱ کاناپه + ۴ مبل تکی + ۲ میزبان)

بیایید جزء به جزء حساب کنیم تا دقیقاً بفهمیم این مدل مبل چند متر پارچه میخواد:

الف) مبل تک‌نفره استیل (دسته چوبی)

این مبل ۴ قسمت اصلی پارچه‌خور دارد:

1. کفی (نشیمن): معمولاً ۷۰×۷۰ سانت. (نیاز به ۰.۸ متر پارچه).
2. تکیه‌گاه (پشت): معمولاً بیضی یا مستطیل بلند. (نیاز به ۰.۸ متر پارچه).
3. پشتِ بیرون (Back Outside): قسمتی که پشت مبل را می‌پوشاند. (نیاز به ۰.۸ متر پارچه).
4. دسته‌های کوچک (اگر داشته باشد): (۰.۵ متر).

• جمع کل برای یک مبل: حدود ۳ متر پارچه با در نظر گرفتن زاپاس و دوخت.
• برای ۴ عدد مبل: ۱۲ متر.

ب) کاناپه ۳ نفره استیل

کاناپه‌های استیل معمولاً ۳ تشک جدا یا یک تشک یکسره دارند.

• نشیمن و تکیه‌گاه: حدود ۴.۵ متر طول پارچه می‌برد (چون باید طرح‌ها قرینه شود).
• پشتِ بیرون: چون طول کاناپه ۲ متر است و عرض پارچه ۱.۴۰، باید دو تکه پارچه را به هم بدوزیم یا پارچه را افقی بیندازیم. حدود ۲ متر.
• جمع کل کاناپه: حدود ۶.۵ تا ۷ متر.

ج) صندلی میزبان (بدون دسته)

این صندلی‌ها فقط کفی و تکیه‌گاه دارند.

• جمع کل هر صندلی: ۱.۵ متر.
• برای ۲ عدد: ۳ متر.

محاسبه متراژ پارچه مبل راحتی؛ مبل چند متر پارچه میخواد؟

داستان محاسبه متراژ پارچه مبل راحتی، زمین تا آسمان با مبل‌های کلاسیک فرق دارد. در مبل‌های استیل، شما نیمی از زیبایی را از چوب و منبت می‌گیرید، اما در مبل راحتی، این پارچه است که پادشاهی می‌کند. اینجا دیگر خبری از قاب‌های چوبی نیست؛ پارچه باید مثل یک لباس غواصی، تمام سطح مبل، پشتِ کار، دسته‌های پهن و حجیم و حتی فاصله بین تشک‌ها را بپوشاند. از طرف دیگر، مبل‌های راحتی امروزی حجم اسفنج و فوم بسیار زیادی دارند و قانون اول خیاطی می‌گوید: «هرچه حجم اسفنج بیشتر، مصرف پارچه بالاتر.»

بیایید تعارف را کنار بگذاریم؛ مبل راحتی پارچه‌خوارترین عضو خانه شماست. اما دقیقاً چرا و چطور؟ بیایید با ذره‌بین به جان یک ست راحتی بیفتیم.

۱. کاناپه ۳ نفره راحتی (تمام پارچه)؛ غولِ مرحله اول

وقتی به یک کاناپه ۳ نفره نگاه می‌کنید، شاید با خودتان بگویید: «خب، این نهایتاً ۵ متر پارچه می‌خواهد.» اما این یک خطای دید بزرگ است. بیایید لایه‌به‌لایه جلو برویم:

• تشک‌های نشیمن (دوبل): اگر مبل شما از آن مدل‌هایی است که تشک کف جدا می‌شود (زیپ‌دار)، پرمصرف‌ترین بخش ماجراست. هر تشک نه تنها “رو” دارد، بلکه “زیر” و “دیواره” (Boxing) هم دارد. اگر بخواهید دو طرف تشک از پارچه اصلی باشد (که قابل پشت‌ورو کردن باشد)، برای ۳ عدد تشک، به تنهایی حدود ۴.۵ تا ۵ متر پارچه نیاز دارید. (البته برخی برای صرفه‌جویی زیرش را پارچه سفید متقال می‌زنند که مصرف را کم می‌کند، اما عمر مبل را هم کم می‌کند).
• پشتی‌های تکیه‌گاه: اگر پشتی‌ها هم جدا باشند (مثل کوسن‌های بزرگ)، هر کدام حدود ۱ متر پارچه می‌طلبند. برای ۳ عدد پشتی، ۳ متر دیگر اضافه کنید.
• بدنه اصلی و دسته‌ها: اینجا همان جایی است که محاسبات را به هم می‌ریزد. دسته‌های مبل‌های راحتی جدید (مثل مدل‌های اسکارلت یا چوب‌مخفی) گاهی ۳۰ سانتیمتر پهنا دارند. پارچه باید از بیرون دسته شروع شود، بیاید روی دسته، و برود داخل تا به کفی برسد. بدنه پشت مبل هم یک تکه پارچه بزرگ و یکسره می‌خواهد. برای پوشش کامل بدنه، حداقل به ۵ تا ۶ متر پارچه نیاز دارید.

مقاله پیشنهادی: مبل کلاسیک برای چه خانه هایی مناسب است؟

۲. ست ۷ نفره راحتی (فرمول ۱+۱+۲+۳)؛ جادوی چیدمان الگو

حالا سوال اصلی اینجاست: اگر یک کاناپه ۳ نفره ۱۲ متر پارچه می‌خواهد، پس کل ست مبل چند متر پارچه میخواد؟ بیایید ریاضی‌وار حساب کنیم:

• کاناپه ۳ نفره: ~۱۲ متر
• کاناپه ۲ نفره: ~۱۰ متر
• مبل‌های تک‌نفره: ~ هر کدام ۵ متر (جمعاً ۱۰ متر)
• جمع ریاضی ساده: ۳۲ متر!

آیا واقعاً باید ۳۲ متر پارچه بخرید؟ خیر! اینجاست که هنر و تجربه استادکار رویه‌کوب وارد می‌شود. در واقعیت، وقتی طاقه پارچه روی میز برش باز می‌شود، استادکار مثل بازی “تتریس” عمل می‌کند. تکه‌هایی که از کنارِ برشِ کاناپه ۳ نفره اضافه می‌آید، دقیقاً اندازه‌ی دسته‌های مبل تک‌نفره یا دیواره‌های تشک است. این “هم‌پوشانی الگوها” باعث می‌شود پرتی کار به شدت پایین بیاید.

عدد واقعی بازار: با در نظر گرفتن این صرفه‌جوییِ برش، برای متراژ پارچه مبل ۷ نفره تمام پارچه (مدل‌های متداول بازار)، شما معمولاً به عددی بین ۲۴ تا ۲۸ متر نیاز خواهید داشت.

• حالت اقتصادی (۲۰ تا ۲۲ متر): اگر مبلتان خیلی ساده، دسته‌ها باریک و کفِ مبل ثابت (غیر دوبل) باشد.
• حالت استاندارد (۲۴ تا ۲۶ متر): برای اکثر مبل‌های راحتی تشک دوبل.
• حالت پرمصرف (۲۸ متر به بالا): اگر مبلتان پر از کوسن است، یا مدل‌های حجیم و پف‌دار دارد.

۳. جزئیات ریزی که مترها را می‌ دزدند!

چیزهایی هست که موقع خرید به آن‌ها فکر نمی‌کنید اما پارچه را تمام می‌کنند:

• مغزی‌دوزی (Piping): آن نوار باریک دور تشک‌ها و دسته‌ها را می‌بینید؟ برای ساختن آن نوار، پارچه باید “اُریب” (کج) برش بخورد. برش اریب بیشترین دورریز پارچه را دارد. یک ست کامل مغزی‌دوزی شده، ۱.۵ متر پارچه بیشتر از مدل ساده می‌خواهد.
• زیرِ کار (Decking): قسمتی از بدنه مبل که زیر تشک‌ها قرار می‌گیرد. اگر بخواهید این قسمت هم از جنس پارچه اصلی باشد (که وقتی تشک لیز می‌خورد، سفیدی زیرش معلوم نشود)، ۲ متر به کل متراژ اضافه کنید.

بنابراین، وقتی می‌پرسید مبل چند متر پارچه میخواد، همیشه جانب احتیاط را رعایت کنید. خریدن ۲۶ متر پارچه و اضافه آمدنِ یک متر، خیلی بهتر از خریدن ۲۴ متر و کم آمدنِ ۲۰ سانتیمتر است؛ چون اگر پارچه کم بیاید، کل مبل ناقص می‌ماند و پیدا کردن همان رنگ در بازار تقریباً غیرممکن است.

معمای پیچیده و فریبنده؛ محاسبه متراژ پارچه مبل ال شکل (L-Shape)

مبل‌های ال (Sectionals) یا همان مبل‌های کنج، فریبنده‌ترین و مرموزترین مدل‌ها در دنیای محاسبات پارچه هستند. خیلی از مشتریان وقتی وارد مغازه می‌شوند، با یک حساب سرانگشتی ساده می‌گویند: «خب، مبل ال که دسته‌های کمتری دارد و همه‌چیز به هم چسبیده است، پس حتماً پارچه کمتری هم می‌برد!» اما این بزرگترین اشتباهی است که می‌توانید بکنید. وقتی پای عمل به میان می‌آید و قیچی روی پارچه می‌نشیند، واقعیت چیز دیگری است. تعیین دقیق متراژ پارچه مبل ال شکل، یک چالش هندسی تمام‌عیار است که به فاکتورهای پنهانی مثل “زاویه کُنج”، “نوع اتصال ماژول‌ها” و “تعداد کوسن‌های تکیه‌گاه” بستگی دارد.

بیایید یک‌بار برای همیشه بررسی کنیم چرا مبل ال برخلاف ظاهر جمع‌وجورش، یکی از پرمصرف‌ترین مدل‌هاست و پاسخ به این سوال که برای مدل ال مبل چند متر پارچه میخواد، چرا همیشه عددی بالاتر از انتظار شماست؟

۱. سیاه‌ چاله‌ ای به نام “کُنج” (The Corner Module)

قلب تپنده مبل ال، همان قطعه‌ی خمیده یا مربعی است که دو ضلع مبل را به هم وصل می‌کند. این قطعه معمولاً ابعادی حدود ۱ در ۱ متر دارد، اما شکل هندسی آن (که گاهی پنج‌ضلعی یا منحنی است) باعث دورریز وحشتناک پارچه می‌شود.

• چرا پرت زیاد است؟ برای اینکه مبل ال زیبا دیده شود، پارچه قسمت کنج نباید درز و دوخت اضافه داشته باشد. استادکار مجبور است یک تکه پارچه بزرگ را بردارد و وسط آن را برش بزند تا این زاویه ۹۰ درجه را در بیاورد. تمام کناره‌های برش‌خورده در این فرآیند، عملاً تبدیل به ضایعات می‌شوند.
• تنظیم طرح: اگر پارچه شما کوچکترین طرح یا راهی داشته باشد، تنظیم خطوط در قسمت کنج (که دو ضلع مبل به هم می‌رسند) یک کابوس است و نیازمند پارچه اضافه برای “قرینه‌سازی” می‌باشد.

۲. نمای پشتِ کار؛ دیواری از پارچه

برخلاف مبل‌های قدیمی که همیشه به دیوار می‌چسبیدند، مبل‌های ال در دکوراسیون مدرن معمولاً وسط سالن چیده می‌شوند تا فضا را تفکیک کنند (مثلاً جدا کردن پذیرایی از تی‌وی روم).

• این یعنی چه؟ یعنی “پشتِ مبل” کاملاً در معرض دید است. شما نمی‌توانید برای پشت کار از پارچه آستری یا متقال ارزان استفاده کنید. باید همان پارچه نفیس و گران‌قیمتی که برای روی مبل استفاده کرده‌اید را به صورت یکسره و تمیز برای پشت کار هم به کار ببرید. همین موضوع متراژ را ۳ تا ۴ متر بالا می‌برد.

۳. کوسن‌ ها؛ لشکری از بالش‌ های تشنه‌ ی پارچه

اکثر مبل‌های ال مدرن، تکیه‌گاه ثابت ندارند؛ بلکه راحتی آن‌ها وابسته به تعدادی کوسن بزرگ (Back Pillows) است که کنار هم چیده می‌شوند.

• یک مبل ال ۵ نفره استاندارد، حداقل ۷ عدد کوسن بزرگ برای تکیه‌گاه دارد.
• بیایید حساب کنیم: هر کوسن بزرگ حدود ۰.۷ تا ۰.۸ متر پارچه می‌خواهد. فقط همین کوسن‌های تکیه‌گاه به تنهایی حدود ۵ تا ۶ متر پارچه مصرف می‌کنند! اینجاست که متوجه می‌شوید چرا متراژ نهایی بالا می‌رود.

فرمول واقعی و بازاری برای مبل ال (۵ نفره استاندارد)

فرض کنیم شما یک مبل ال رایج دارید که از یک ضلع ۳ نفره، یک ضلع ۲ نفره و یک کنج تشکیل شده است (فرمول ۳+۲+کنج). بیایید ببینیم واقعاً این مبل چند متر پارچه میخواد:

1. بدنه اصلی (کلاف و پشت و دسته‌ها): برای پوشش کامل اسکلت و پشت کار، به حدود ۱۱ تا ۱۲ متر پارچه نیاز دارید.
2. تشک‌های نشیمن (دوبل و زیپ‌دار): حدود ۵ تا ۶ متر پارچه برای کاور کردن تشک‌ها لازم است (با فرض اینکه زیر و رو از پارچه اصلی باشد).
3. کوسن‌های پشت و تزیینی: همانطور که گفتیم، حدود ۵ تا ۶ متر هم سهم کوسن‌هاست.
4. جمع نهایی: ۱۲ + ۶ + ۶ = ۲۴ متر!

بله درست خواندید. برای یک مبل ال ۵ نفره استاندارد و شیک، شما باید روی ۲۲ تا ۲۵ متر پارچه حساب باز کنید.

• نکته پاف (Pouf): اگر مبل شما یک پاف (میز جلو مبلی پارچه‌ای) هم دارد، فراموش نکنید که آن هم حدود ۲ تا ۳ متر پارچه جداگانه می‌خواهد.

غول مرحله آخر؛ مبل چستر (Chesterfield)

اگر مبل چستر دارید، قبل از خرید پارچه نفس عمیقی بکشید و کارت بانکی‌تان را آماده کنید. مبل چستر پرمصرف‌ترین مبل تاریخ است. علت چیست؟ “لمسه‌دوزی”.

ریاضیاتِ لمسه (Tufting Math)

در یک مبل ساده، پارچه صاف کشیده می‌شود. در مبل چستر، پارچه باید:

1. برود داخل سوراخ دکمه (حدود ۲ سانت عمق).
2. تا بخورد و پلیسه شود (حدود ۴ سانت عرض).
3. دوباره بیرون بیاید. این فرآیند برای صدها دکمه تکرار می‌شود. عملاً شما پارچه را “مچاله” می‌کنید.

• ضریب چستر: هر متر از سطح مبل چستر، به ۱.۷ برابر پارچه نسبت به مبل ساده نیاز دارد.
• متراژ واقعی: برای یک ست ۷ نفره چستر کامل (یک کاناپه ۳، یک کاناپه ۲ و دو تکی تمام چستر)، پاسخ سوال مبل چند متر پارچه میخواد، عددی بین ۳۰ تا ۳۵ متر است!
• اگر کسی به شما گفت با ۲۵ متر چستر ۷ نفره را در می‌آورد، یا لمسه‌ها را “دوختی” (Fake) می‌زند و یا از پشت کار و زیر تشک می‌دزدد.

نقش کوسن‌ ها در تغییر معادلات؛ نمکِ دکوراسیون یا قاتلِ پارچه؟

تا اینجای کار، تمام تمرکزمان روی اسکلت و بدنه غول‌پیکر مبل بود؛ اما محاسبه متراژ پارچه مبل با کوسن، فصل جداگانه و ظریفی است که نادیده گرفتنش عواقب بدی دارد. کوسن‌ها در دکوراسیون مثل ادویه در غذا هستند؛ شاید حجمشان کم باشد، اما طعم و رنگ اصلی فضا را می‌سازند. خیلی از خریداران آماتور، کوسن را فراموش می‌کنند و وقتی پارچه تمام می‌شود، مجبور می‌شوند از پارچه‌های متفرقه بازار استفاده کنند که کل زیبایی ست را زیر سوال می‌برد.

بیایید یک‌بار برای همیشه فرمول دقیق کوسن‌ها را یاد بگیریم تا نه پارچه کم بیاوریم و نه پولمان را دور بریزیم.

۱. جادوی عرض ۱۴۰؛ چطور از یک متر پارچه ۳ تا کوسن در بیاوریم؟

برای اینکه بفهمیم برای کوسن‌های دلبندمان مبل چند متر پارچه میخواد، باید کمی هوش هندسی به خرج دهیم.

• ابعاد استاندارد: یک کوسن مربعی استاندارد معمولاً ابعاد ۴۰×۴۰ یا ۴۵×۴۵ سانتیمتر دارد.
• حقِ دوخت: خیاط برای دوختن لبه‌ها و نصب زیپ، از هر طرف به ۳ تا ۵ سانتیمتر پارچه اضافه نیاز دارد. پس ما عملاً به یک مربع ۵۰×۵۰ سانتیمتری نیاز داریم.
• ترفند برش: عرض پارچه‌های مبلی ۱۴۰ سانتیمتر است. اگر ۵۰ را تقسیم بر ۱۴۰ کنیم، می‌بینیم که می‌توانیم ۳ عدد مربع ۵۰ سانتی را در کنار هم (در عرض پارچه) جا دهیم.

فرمول طلایی: هر ۵۰ سانتیمتر پارچه‌ای که می‌خرید (نیم متر)، به شما ۳ عدد رویه کوسن می‌دهد.

• اگر پشت و رو از یک پارچه باشد: برای ۳ عدد کوسن کامل، شما به ۱ متر پارچه نیاز دارید (نیم متر برای ۳ تا رو، نیم متر برای ۳ تا پشت).
• اگر پشت کوسن را از پارچه ساده و ارزان‌تر می‌زنید: با همان نیم متر پارچه اصلی، می‌توانید رویه ۳ کوسن را تأمین کنید.

مقاله پیشنهادی: نکات مهم انتخاب مبلمان مناسب حیوانات خانگی

۲. چالش مغزی‌ دوزی؛ نوار باریکی که پارچه را می‌ بلعد

اگر به کوسن‌های ساده راضی نیستید و می‌خواهید دور کوسن‌هایتان “مغزی‌دوزی” (آن نوار برجسته قیطانی شیک) داشته باشد، معادلات بالا را فراموش کنید.

• چرا؟ چون پارچه برای مغزی‌دوزی باید حتماً به صورت اُریب (Bias) یا کج‌راه برش بخورد تا روی انحنای کوسن چین نخورد و تمیز بایستد. برش اریب یعنی ضایعات وحشتناک پارچه!
• قانون: اگر کوسن مغزی‌دوزی می‌خواهید، برای هر کوسن باید حداقل ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر پارچه اضافه در نظر بگیرید. برای یک ست ۶ تایی کوسن مغزی‌دوزی شده، حتماً ۱ متر پارچه مازاد فقط برای نوارها بخرید.

۳. دردسر پارچه‌ های گل‌ دار در کوسن

اگر پارچه مبل شما گل‌دار است، نمی‌توانید کوسن‌ها را همین‌طوری برش بزنید.

• شما می‌خواهید گلِ قشنگِ پارچه، دقیقاً وسطِ کوسن بیفتد.
• این یعنی استادکار نمی‌تواند از گوشه پارچه شروع کند؛ او باید وسطِ گل را پیدا کند و دورش را ببرد. این کار باعث می‌شود فضای بین گل‌ها (که پارچه ساده است) دور ریخته شود.
• توصیه: اگر پارچه طرح‌دار دارید، برای محاسبه متراژ پارچه مبل با کوسن، دست‌ودلبازتر باشید و همیشه نیم‌متر بیشتر از فرمول ساده بخرید تا خیاط بتواند بهترین گل‌ها را برایتان شکار کند.

جدول مقایسه‌ ای مبل چند متر پارچه میخواد

تا اینجای کار، اعداد خام را بررسی کردیم. در بخش دوم مقاله، به سراغ مبل‌های ۸ نفره، صندلی‌های ناهارخوری خاص، تکنیک‌های ترکیب پارچه و نکات خرید می‌رویم. اما فعلاً این جدول را به عنوان جمع‌بندی بخش اول داشته باشید:

چالش جدید بازار؛ متراژ پارچه مبل ۸ نفره

در چند سال اخیر، سلیقه بازار از ست‌های ۷ نفره (۳+۲+۱+۱) به سمت ست‌های ۸ نفره (۳+۳+۱+۱) تغییر کرده است. داشتن دو کاناپه سه نفره بزرگ، فضای نشیمن را بسیار لوکس و متقارن می‌کند، اما هزینه‌ی پارچه را نیز به شدت بالا می‌برد. محاسبه متراژ پارچه مبل ۸ نفره یکی از پرتکرارترین سوالات خریداران است.

آنالیز ست ۸ نفره مدرن (دو کاناپه ۳ نفره + دو مبل تک)

بیایید ببینیم این غول‌های دکوراسیون چقدر پارچه می‌بلعند:

1. کاناپه اول (۳ نفره): همانطور که در بخش قبل برای متراژ پارچه مبل راحتی گفتیم، یک کاناپه مدرن تمام پارچه بین ۱۱ تا ۱۲ متر پارچه نیاز دارد.
2. کاناپه دوم (۳ نفره): طبیعتاً ۱۱ تا ۱۲ متر دیگر.
3. دو مبل تک‌نفره: هر کدام ۵ متر (جمعاً ۱۰ متر).

جمع کل: ۳۲ تا ۳۴ متر؟!

• نکته صرفه‌جویی: خوشبختانه وقتی متراژ بالا می‌رود، “پرت” پارچه کمتر می‌شود. استادکار می‌تواند تکه‌های باقی‌مانده از برش کاناپه‌ها را برای دسته‌های مبل تک استفاده کند.
• عدد نهایی: برای یک ست ۸ نفره راحتی تخت‌شو یا مکانیزم‌دار، شما باید روی ۲۸ تا ۳۰ متر پارچه حساب کنید. اگر مدل چستر ۸ نفره باشد، این عدد به راحتی به ۳۵ تا ۳۸ متر می‌رسد.

آنالیز ست ۸ نفره کلاسیک (چوب و پارچه)

در مبل‌های کلاسیک ۸ نفره (که کمتر رایج هستند)، معمولاً دو کاناپه ۳ نفره داریم. از آنجا که متراژ پارچه مبل کلاسیک به دلیل وجود کلاف چوبی کمتر است، برای ست ۸ نفره کلاسیک حدود ۲۲ تا ۲۴ متر پارچه کفایت می‌کند (البته اگر پارچه ساده باشد).

محاسبات دقیق صندلی ناهار خوری؛ کوچک اما پرمصرف

بسیاری از افراد هنگام تعویض پارچه مبل، فراموش می‌کنند صندلی‌های ناهارخوری را حساب کنند یا آن‌ها را دست‌کم می‌گیرند. اما وقتی از استادکار می‌پرسید برای مبل چند متر پارچه لازم است، او حتماً می‌پرسد: “ناهارخوری چند نفره است و مدل صندلی چیست؟”

۱. صندلی‌ های کفِ ساده (Seat Pad Only)

این‌ها کم‌مصرف‌ترین مدل هستند. فقط یک نشیمن مربعی یا ذوزنقه‌ای دارند.

• ابعاد: معمولاً ۵۰×۵۰ سانتیمتر.
• برش: در عرض ۱.۴۰ پارچه، می‌توان دو عدد کفی کنار هم درآورد.
• فرمول: برای هر ۲ صندلی، ۰.۶ متر پارچه لازم است.

برای ۴ صندلی: ۱.۲ متر.

برای ۶ صندلی: ۱.۸ متر.

برای ۸ صندلی: ۲.۵ متر.

۲. صندلی‌ های پشت و کف (Fully Upholstered)

این مدل‌ها (مثل صندلی‌های لهستانی پارچه‌دار یا مدل‌های چستر ناهارخوری) هم نشیمن دارند و هم تکیه‌گاه.

• فرمول: هر صندلی حدود ۱.۲ تا ۱.۵ متر پارچه می‌خواهد.

برای ۶ صندلی: حدود ۸ تا ۹ متر.

برای ۸ صندلی: حدود ۱۱ تا ۱۲ متر.

۳. صندلی‌ های دامن‌دار (Skirted Chairs)

اگر صندلی شما پایه‌هایش پوشیده است و پایینش دامن چین‌دار دارد، مصرف پارچه دو برابر می‌شود. برای این مدل‌ها باید برای هر صندلی حداقل ۲.۵ متر پارچه در نظر بگیرید. اینجاست که می‌بینید متراژ پارچه مبل با کوسن و ناهارخوری دامن‌دار، می‌تواند از متراژ خودِ مبل بیشتر شود!

تکنیک‌ های دوخت که پارچه را می‌ بلعند

علاوه بر مدل مبل، “نوع دوخت” هم روی متراژ اثر دارد. این جزئیات ریز، همان‌جایی است که باعث می‌شود پارچه کم بیاید.

۱. مغزی‌ دوزی (Piping/Welt Cord)

آن نوار باریک و برجسته‌ای که دور تشک‌ها و دسته‌های مبل می‌دوزند، “مغزی” نام دارد. برای اینکه مغزی تمیز بایستد و چین نخورد، پارچه آن باید حتماً به صورت اُریب (Bias) برش بخورد.

• برش اریب یعنی برش با زاویه ۴۵ درجه. این نوع برش بیشترین دورریز پارچه را دارد.
• اگر مبل شما پر از مغزی‌دوزی است، حتماً ۱ تا ۱.۵ متر پارچه اضافه فقط برای نوارها در نظر بگیرید.

۲. پلیسه و چین (Pleats)

در برخی مدل‌های متراژ پارچه مبل کلاسیک یا دامن مبل‌های راحتی، از چین‌های پلیسه استفاده می‌شود. هر چین، سه برابرِ عرضِ خودش پارچه مصرف می‌کند (یک لایه رو، دو لایه زیر). بنابراین یک دامن پلیسه دور مبل، متراژ را به شدت بالا می‌برد.

راهنمای خرید هوشمند؛ چطور سرمان کلاه نرود؟

حالا که دقیقاً فهمیدیم مبل چند متر پارچه میخواد، وقت رفتن به بازار است. اما در بازار پارچه، تله‌هایی وجود دارد.

۱. عرض مفید را چک کنید

روی طاقه پارچه نوشته شده “عرض ۱.۴۰”. اما شما باید متر بردارید و چک کنید.

• گاهی کناره‌های پارچه (ترکی) سوراخ‌های درشتی دارد که جای سوزن دستگاه بافت است.
• گاهی چاپ پارچه در لبه‌ها کج شده است.
• ممکن است عرض مفید پارچه فقط ۱۳۵ سانت باشد. همین ۵ سانت کمتر، می‌تواند چیدمان الگوی استادکار را به هم بریزد و پارچه کم بیاید.

۲. خواب پارچه را جدی بگیرید

در پارچه‌های مخمل (که برای متراژ پارچه مبل راحتی و چستر خیلی استفاده می‌شوند)، خواب پارچه حیاتی است. دستتان را روی پارچه بکشید؛ یک سمت نرم و روشن است، سمت دیگر زبر و تیره.

• تمام قطعات مبل باید به یک جهت (معمولاً خواب به پایین) برش بخورند.
• هرگز فکر نکنید می‌توانید برای صرفه‌جویی، یک تکه را سر و ته برش بزنید. مبلتان دو رنگ خواهد شد!

۳. همیشه “زاپاس” بخرید

پارچه‌های مبلی مثل کاشی و سرامیک هستند؛ هر “پارتِ تولید” (Lot Number) رنگش کمی با پارت بعدی فرق دارد.

• اگر شما دقیقاً ۲۰ متر بخرید و ۲ متر کم بیاورید، حتی اگر همان کد پارچه را دوباره بخرید، به احتمال ۹۰٪ رنگش یک پرده تفاوت خواهد داشت (کمی تیره‌تر یا روشن‌تر).
• قانون طلایی: همیشه ۱ تا ۲ متر بیشتر از نیازتان بخرید. این پارچه اضافه را برای کوسن‌های آینده، تعمیرات احتمالی یا حتی رومیزی نگه دارید.

نتیجه گیری

خساست در خرید پارچه یا اعتماد به تخمین‌های چشمی، می‌تواند کل پروژه نوسازی دکوراسیون شما را با شکست مواجه کند؛ بنابراین برای داشتن خریدی مطمئن و اقتصادی، چک‌لیست نهایی زیر را همیشه به خاطر بسپارید:

• مدل، پادشاه متراژ است: تفاوت مصرف بین یک مبل راحتی ساده و یک مبل چسترِ لمسه‌دوزی شده، می‌تواند تا ۱۰ متر پارچه باشد؛ پس هرگز متراژ مبل قبلی یا شنیده‌های عمومی را ملاک خرید جدید قرار ندهید.
• جادوی زاپاس: همیشه بین ۱ تا ۲ متر پارچه بیشتر از محاسبات دقیق بخرید؛ این هزینه اندک، شما را در برابر اشتباهات برش، تفاوت رنگ در پارت‌های بعدیِ تولید و حوادث احتمالی آینده (مثل سوختگی یا پارگی) بیمه می‌کند.
• تله‌های پنهان: اگر پارچه گل‌دار (برای قرینه‌سازی)، مخملِ خواب‌دار (برای هم‌سان‌سازی سایه) یا کوسن‌های مغزی‌دوزی شده انتخاب کرده‌اید، حتماً ۲۰ تا ۳۰ درصد به متراژ استاندارد اضافه کنید.
• مشورت نهایی: اعداد و فرمول‌های این مقاله راهنمای بسیار دقیقی هستند، اما پیشنهاد می‌کنیم قبل از کشیدن کارت، عکس مبل و پارچه انتخابی را به رویه‌کوب خود نشان دهید تا با در نظر گرفتن عرض مفید پارچه، مهر تایید نهایی را بزند.

شما در سوفامبل میتوانید انواع مبل راحتی، مبل ال و مبل کلاسیک را به صورت آنلاین و حضوری مستقیم از تولید کننده با بهترین کیفیت و بهترین قیمت تهیه فرمایید.